Turkije

Kurmanji

De meest gesproken Koerdische variëteit, gebruikt in het zuidoosten van Turkije, het noorden van Syrië en delen van Irak en Iran.

Bahdini

ook: Behdini, Badini, Behdînî, Bahdînî

Een zuidelijk subdialect van het Kurmandji, gesproken in de provincie Dohuk van Iraaks Koerdistan en aangrenzende gebieden van het zuidoosten van Turkije. Onderling verstaanbaar met het noordelijke Kurmandji, maar met eigen fonologie en woordenschat, en traditioneel naast het Sorani in Arabisch schrift geschreven in plaats van in het Latijnse schrift dat noordelijker voor het Kurmandji wordt gebruikt.

Zaza

Gesproken in het oosten van Turkije. Nauw verwant met Koerdische variëteiten, met een eigen grammatica en woordenschat.

Istanbul Turkish

ook: Standard Turkish, İstanbul Türkçesi

De Istanbulse standaard van het Turks. De grondslag van de moderne schrijftaal en van het omroep-Turks.

Anatolian Turkish

Een breed cluster van regionale dialecten in centraal en oostelijk Anatolië. Intern gevarieerd; veel kenmerken liggen op de grens met het Azerbeidzjaans en andere Oghuz-Turkse variëteiten.

Pontic Greek

ook: Romeyka, Pontiaka

De Griekse variëteit die historisch werd gesproken langs de Pontische kust van de Zwarte Zee, naar het Griekse vasteland gebracht door vluchtelingen van de bevolkingsuitwisseling van 1923. De in Anatolië gebleven vorm (Romeyka) overleeft bij islamitische gemeenschappen nabij Trabzon.

Ubykh

ook: Pekhi

A Northwest Caucasian language of the Black Sea coast around present-day Sochi, carried to Anatolia in the 1864 deportation. Famous for one of the largest consonant inventories ever recorded — around eighty consonants against two phonemic vowels. Died with its last speaker, Tevfik Esenç, in 1992; extensively documented by Georges Dumézil.

Turkish Domari

ook: Abdal

Dom-gemeenschappen in Turkije (lokaal ook bekend als Dom of Abdal), geconcentreerd in het zuidoosten van Anatolië, met aanzienlijke contactinvloed uit het Turks en Koerdisch.